Diş ve Diş Eti Sağlığı
Profesyonel Diş Temizliği
Profesyonel diş temizliği; diş fırçası ve diş ipiyle çıkarılamayan diş taşını, plak birikimini ve yüzey lekelerini uzaklaştıran, çoğu kişi için ağrısız, koruyucu bir uygulamadır. Doğru teknikle yapıldığında mineye zarar vermez. Ne sıklıkla gerektiği herkes için aynı değildir: kontrol aralığı kişinin diş eti sağlığına, çürük riskine ve bakım alışkanlıklarına göre belirlenir.
Medikal kontrol: Dr. Taylan Akça. Son güncelleme: 15 Kasım 2026.
Diş taşı nedir?
Diş yüzeyinde biriken bakteri plakı, tükürükteki minerallerle sertleşerek diş taşına dönüşür. Diş taşının pürüzlü yüzeyi daha fazla plak tutar ve fırçayla çıkarılamaz. Diş eti kenarında ve altında biriken diş taşı diş eti iltihabının sürmesine katkıda bulunur.
Temizlik nasıl yapılır?
- Muayene. Diş eti sağlığı, cep derinlikleri, çürükler ve mevcut restorasyonlar kontrol edilir.
- Plağın görünür hale getirilmesi (gerekirse). Özel bir boya ile fırçalamanın atladığı bölgeler gösterilir.
- Diş taşı temizliği. Ultrasonik aletler ve el aletleriyle diş taşı uzaklaştırılır.
- Hava-toz ile yüzey temizliği. Su, hava ve ince bir toz karışımıyla plak ve renklenmeler nazikçe temizlenir; implant çevresinde de uygun tozlarla kullanılabilir.
- Polisaj ve gerekirse florür. Yüzeyler parlatılır; risk durumuna göre florür uygulanır.
- Kişiye özel bakım önerileri. Fırçalama tekniği ve ara yüz temizliği için uygun araçlar gösterilir.
Diş eti altında derin cepler varsa, bu temizlik periodontal tedavinin bir parçası olarak lokal anestezi altında ve farklı bir planla yapılır. Bkz. Periodontoloji.
Ne sıklıkla temizlik ve kontrol gerekir?
Tek bir sabit aralık yoktur. İngiltere'nin ulusal kılavuzu (NICE), yetişkinlerde kontrol aralığının kişinin riskine göre 3 ile 24 ay arasında belirlenmesini önerir. Kliniğimizde sağlıklı ve düşük riskli yetişkinlerde kontrol genellikle yılda bir yapılır; çok düşük riskli kişilerde bu süre bir buçuk yıla kadar uzatılabilir. Diş eti hastalığı geçirmiş, implantı olan, sigara kullanan veya hızlı diş taşı biriktiren kişilerde daha sık kontrol gerekebilir. Önemli olan aralığın kendisi değil, takibin düzenli sürmesidir.
Sık Sorulan Sorular
Diş taşı temizliği mineyi aşındırır mı?
Hayır. Uygun teknikle yapılan temizlik mineyi aşındırmaz; yalnızca birikimleri uzaklaştırır.
Temizlikten sonra dişlerim arasında boşluk oluştu, neden?
Diş taşı bazen diş aralarını doldurarak boşlukları gizler. Taş alındığında bu boşluklar görünür hale gelir; temizlik boşluk oluşturmaz.
Temizlik ağrılı mı?
Çoğu kişi için ağrısızdır; hassas dişlerde hafif bir rahatsızlık olabilir. Gerekirse bölgesel uyuşturma yapılabilir.
Hava-toz temizliği dişleri beyazlatır mı?
Yüzeydeki çay, kahve ve sigara lekelerini uzaklaştırdığı için dişler daha temiz ve açık görünebilir; ancak dişin kendi rengini değiştirmez.
Gebelikte diş temizliği yapılır mı?
Evet. Gebelikte diş eti iltihabı daha sık görüldüğü için temizlik ve kontrol özellikle önerilir.
İmplantlarım da temizlenmeli mi?
Evet. İmplant çevresi uygun aletlerle düzenli olarak temizlenmelidir; bu, implant çevresi hastalıklarını önlemenin temel adımıdır.
İlgili sayfalar
Kaynaklar
- National Institute for Health and Care Excellence. Dental checks: intervals between oral health reviews (CG19). nice.org.uk
- Sanz M ve ark. Treatment of stage I–III periodontitis — The EFP S3 level clinical practice guideline. J Clin Periodontol. 2020;47(Suppl 22):4–60. doi:10.1111/jcpe.13290
- Herrera D ve ark. Prevention and treatment of peri-implant diseases — The EFP S3 level clinical practice guideline. J Clin Periodontol. 2023;50(Suppl 26):4–76. doi:10.1111/jcpe.13823
Tedavi süresi
Profesyonel temizlik genellikle 30–60 dakika sürer. Yoğun diş taşı birikiminde veya diş eti iltihabı belirginse iki seansa bölünebilir.
Dikkat edilmesi gerekenler
Temizlikten sonra daha önce diş taşıyla örtülü kök yüzeyleri birkaç gün hassas olabilir; bu geçicidir. Diş eti iltihabı varsa ilk günlerde hafif kanama görülebilir. Bazı kalp kapakçığı hastalıkları, kan sulandırıcı kullanımı ve gebelik temizlik öncesinde bildirilmelidir. Temizlik dişin kendi rengini değiştirmez; bunun için diş beyazlatma gerekir.