İmplant ve Çene Cerrahisi
İleri İmplant Cerrahisi ve Kemik Uygulamaları
Diş kaybından sonra çene kemiği zamanla incelir ve kısalır; üst arka bölgede ise sinüs boşluğu aşağı doğru genişleyebilir. Kemik yetersizliği implantı imkânsız kılmaz: kemik grefti, yönlendirilmiş kemik rejenerasyonu ve sinüs tabanı yükseltme gibi yöntemlerle implant için yeterli hacim oluşturulabilir. Sinüs tabanı yükseltilen bölgelere yerleştirilen implantların üç yıllık ağızda kalma (sağkalım) oranları sistematik derlemelerde %90'ın üzerinde bildirilmektedir.
Medikal kontrol: Dr. Taylan Akça. Son güncelleme: 15 Kasım 2026.
Kemik neden erir?
Diş kökü çiğneme kuvvetlerini kemiğe ileterek kemiğin korunmasına yardımcı olur. Diş çekildikten sonra bu uyarı ortadan kalkar ve çene kemiği özellikle ilk aylarda belirgin şekilde yeniden şekillenir. Uzun süre boş kalan bölgeler, ileri diş eti hastalığı, enfeksiyonlar, travma ve uzun süre kullanılan hareketli protezler kemik kaybını artırabilir.
Hangi yöntemler kullanılır?
- Soket koruma: Diş çekildiği anda boşluk greft materyaliyle doldurularak kemiğin şeklinin korunması hedeflenir.
- Yönlendirilmiş kemik rejenerasyonu (GBR): Kemik eksikliği olan bölgeye greft yerleştirilip üzeri koruyucu bir zarla (membran) örtülür; böylece yeni kemik oluşumu için alan korunur.
- Blok greft: Daha büyük eksikliklerde kemik blok halinde yerleştirilip sabitlenir.
- Sinüs tabanı yükseltme (sinüs lift): Üst arka bölgede sinüs zarı nazikçe kaldırılır ve altına greft yerleştirilir. Kalan kemik yüksekliğine göre yandan pencere açılarak (lateral teknik) veya implant yuvasından (krestal teknik) yapılır.
- Alternatif çözümler: Bazı vakalarda kısa implantlar, eğik yerleştirilmiş implantlar veya farklı bir protez tasarımı kemik artırma ihtiyacını azaltabilir.
Greft materyalleri nelerdir?
Kişinin kendi kemiği (otojen), insan kaynaklı işlenmiş kemik (allojen), hayvan kaynaklı işlenmiş kemik (ksenojen) ve sentetik materyaller kullanılabilir. Her birinin avantaj ve sınırları vardır; seçim eksikliğin tipine ve büyüklüğüne, iyileşme beklentisine ve hastanın tercihine göre yapılır. Çoğu zaman farklı materyaller birlikte kullanılır.
İmplant aynı seansta yapılabilir mi?
Mevcut kemik implantı yeterince sabit tutabiliyorsa greft işlemi implantla aynı seansta yapılabilir. Örneğin sinüs bölgesinde kalan kemik yeterliyse krestal teknikle sinüs tabanı yükseltilip implant aynı anda yerleştirilebilir. Kemik kaybı ileri düzeydeyse önce greft uygulanır, kemik olgunlaştıktan sonra implant yapılır.
Başarı oranları nedir?
Sinüs tabanı yükseltmeyi inceleyen sistematik derlemelerde, lateral teknikle yükseltilen bölgelere yerleştirilen implantların üç yıllık ağızda kalma oranı genel olarak %90,1, yüzeyi pürüzlü implantlar ve pencere üzerinde membran kullanılan vakalarda %98,3 bulunmuştur; krestal teknikte bu oran %92,8'dir. Bir Cochrane derlemesine göre kemik artırma teknikleri arasında birinin diğerinden açıkça üstün olduğunu gösteren yeterli kanıt yoktur; bu nedenle seçim eksikliğin tipine göre yapılır ve uygun olduğunda daha basit, komplikasyon riski daha düşük yöntemler tercih edilir.
Olası riskler
- Şişlik, morarma ve birkaç gün süren ağrı
- Greftin açığa çıkması veya enfeksiyonu
- Sinüs zarının yırtılması (çoğu zaman işlem sırasında onarılır), sinüzit
- Greftin beklenen hacimde kemiğe dönüşmemesi ve ek işlem ihtiyacı
Sigara bu komplikasyonların riskini belirgin şekilde artırır.
Sinüs işlemi sonrası nelere dikkat edilmeli?
İlk haftalarda burun sert şekilde sümkürülmemeli, hapşırılırken ağız açık tutulmalı, pipet kullanılmamalı ve sigaradan uzak durulmalıdır. Uçak yolculuğu ve dalış gibi basınç değişikliği içeren etkinlikler için zamanlama işlem öncesinde hekimle konuşulmalıdır; bu özellikle yurt dışından gelen hastaların seyahat planlaması için önemlidir.
Sık Sorulan Sorular
Kemik grefti her implant hastasına gerekir mi?
Hayır. Yalnızca kemik hacmi veya şekli, implantın protez açısından doğru konumunu desteklemediğinde değerlendirilir.
Greft vücudun başka yerinden mi alınır?
Bazı vakalarda hastanın kendi kemiği, çoğu zaman ağız içinden alınarak kullanılır. Birçok vakada ise işlenmiş veya sentetik greft materyalleri yeterlidir.
Sinüs lift ağrılı mı?
İşlem lokal anestezi altında yapılır. Sonrasında birkaç gün şişlik, hassasiyet ve bazen yanakta morarma olabilir.
Sinüs lift sonrası uçağa binebilir miyim?
Sinüsle ilişkili cerrahilerde basınç değişikliği iyileşmeyi etkileyebilir. Seyahat planı işlem öncesinde hekimle konuşulmalı ve önerilen süreye uyulmalıdır.
Greft tedaviyi ne kadar uzatır?
Yönteme ve eksikliğin büyüklüğüne göre değişir. Küçük uygulamalarda implantla birlikte ilerlenebilir; ileri greftlerde birkaç ay ek iyileşme süresi gerekir.
Kemik yetersizse kısa implant yapılabilir mi?
Bazı vakalarda kısa implantlar kemik artırmaya alternatif olabilir. Uygunluk kemik kalitesine, kapanış kuvvetlerine ve protez tasarımına göre değerlendirilir.
Kaynaklar
- Pjetursson BE, Tan WC, Zwahlen M, Lang NP. A systematic review of the success of sinus floor elevation and survival of implants inserted in combination with sinus floor elevation. Part I: lateral approach. J Clin Periodontol. 2008;35(8 Suppl):216–240. doi:10.1111/j.1600-051X.2008.01272.x
- Tan WC, Lang NP, Zwahlen M, Pjetursson BE. A systematic review of the success of sinus floor elevation and survival of implants inserted in combination with sinus floor elevation. Part II: transalveolar technique. J Clin Periodontol. 2008;35(8 Suppl):241–254. doi:10.1111/j.1600-051X.2008.01273.x
- Esposito M, Grusovin MG, Felice P ve ark. Interventions for replacing missing teeth: horizontal and vertical bone augmentation techniques for dental implant treatment. Cochrane Database Syst Rev. 2009;(4):CD003607. doi:10.1002/14651858.CD003607.pub4
Tedavi süresi
Küçük kemik eksikliklerinde greft implantla aynı seansta yapılabilir ve toplam süre klasik implant tedavisine yakındır. Greftin önce yapıldığı iki aşamalı tedavilerde, kemiğin olgunlaşması için implant öncesinde çoğu zaman 4–9 ay beklenir; ardından implantın kemikle kaynaşma süresi gelir. Bu nedenle kapsamlı kemik artırma içeren tedaviler toplamda bir yılı bulabilir.
Kimler için uygun olmayabilir
Uygunluk kişiye özel muayene ile belirlenir. Kontrolsüz diyabet, yoğun sigara kullanımı, aktif diş eti hastalığı, damar yoluyla kemik erimesi ilacı kullanımı, baş-boyun bölgesine radyoterapi öyküsü ve tedavi edilmemiş kronik sinüs hastalıkları (sinüs işlemleri için) riski artırır. Bu durumlarda tedavi ertelenebilir, farklı bir yöntem seçilebilir veya ilgili hekimle birlikte planlama yapılır.